• Milindapañha
  • Opammakathāpañha
  • Pathavīvagga

2. Āpaṅgapañha

“Bhante nāgasena, ‘āpassa pañca aṅgāni gahetabbānī’ti yaṁ vadesi, katamāni tāni pañca aṅgāni gahetabbānī”ti? “Yathā, mahārāja, āpo susaṇṭhitamakampitamaluḷitasabhāvaparisuddho; evameva kho, mahārāja, yoginā yogāvacarena kuhanalapananemittakanippesikataṁ apanetvā susaṇṭhitamakampitamaluḷitasabhāvaparisuddhācārena bhavitabbaṁ. Idaṁ, mahārāja, āpassa paṭhamaṁ aṅgaṁ gahetabbaṁ.

Puna caparaṁ, mahārāja, āpo sītalasabhāvasaṇṭhito; evameva kho, mahārāja, yoginā yogāvacarena sabbasattesu khantimettānuddayasampannena hitesinā anukampakena bhavitabbaṁ. Idaṁ, mahārāja, āpassa dutiyaṁ aṅgaṁ gahetabbaṁ.

Puna caparaṁ, mahārāja, āpo asuciṁ suciṁ karoti; evameva kho, mahārāja, yoginā yogāvacarena gāme vā araññe vā upajjhāye upajjhāyamattesu ācariye ācariyamattesu sabbattha anadhikaraṇena bhavitabbaṁ anavasesakārinā. Idaṁ, mahārāja, āpassa tatiyaṁ aṅgaṁ gahetabbaṁ.

Puna caparaṁ, mahārāja, āpo bahujanapatthito; evameva kho, mahārāja, yoginā yogāvacarena appicchasantuṭṭhapavivittapaṭisallānena satataṁ sabbalokamabhipatthitena bhavitabbaṁ. Idaṁ, mahārāja, āpassa catutthaṁ aṅgaṁ gahetabbaṁ.

Puna caparaṁ, mahārāja, āpo na kassaci ahitamupadahati; evameva kho, mahārāja, yoginā yogāvacarena parabhaṇḍanakalahaviggahavivādarittajjhānaaratijananaṁ kāyavacīcittehi pāpakaṁ na karaṇīyaṁ. Idaṁ, mahārāja, āpassa pañcamaṁ aṅgaṁ gahetabbaṁ. Bhāsitampetaṁ, mahārāja, bhagavatā, devātidevena kaṇhajātake—

‘Varañce me ado sakka, sabbabhūtānamissara; Na mano vā sarīraṁ vā, maṁ-kate sakka kassaci; Kadāci upahaññetha, etaṁ sakka varaṁ vare’”ti.

Āpaṅgapañho dutiyo.