- Petavatthu
- Mahāvagga
3. Nandakapetavatthu
Rājā piṅgalako nāma, Suraṭṭhānaṁ adhipati ahu; Moriyānaṁ upaṭṭhānaṁ gantvā, Suraṭṭhaṁ punarāgamā.
Uṇhe majjhanhike kāle, Rājā paṅkaṁ upāgami; Addasa maggaṁ ramaṇīyaṁ, Petānaṁ taṁ vaṇṇupathaṁ.
Sārathiṁ āmantayī rājā—
“Ayaṁ maggo ramaṇīyo, khemo sovatthiko sivo; Iminā sārathi yāma, suraṭṭhānaṁ santike ito”.
Tena pāyāsi soraṭṭho, senāya caturaṅginiyā; Ubbiggarūpo puriso, soraṭṭhaṁ etadabravi.
“Kummaggaṁ paṭipannamhā, bhiṁsanaṁ lomahaṁsanaṁ; Purato dissati maggo, pacchato ca na dissati.
Kummaggaṁ paṭipannamhā, yamapurisāna santike; Amānuso vāyati gandho, ghoso suyyati dāruṇo”.
Saṁviggo rājā soraṭṭho, sārathiṁ etadabravi; “Kummaggaṁ paṭipannamhā, bhiṁsanaṁ lomahaṁsanaṁ; Purato dissati maggo, pacchato ca na dissati.
Kummaggaṁ paṭipannamhā, yamapurisāna santike; Amānuso vāyati gandho, ghoso suyyati dāruṇo”.
Hatthikkhandhaṁ samāruyha, Olokento catuddisaṁ; Addasa nigrodhaṁ ramaṇīyaṁ, Pādapaṁ chāyāsampannaṁ; Nīlabbhavaṇṇasadisaṁ, Meghavaṇṇasirīnibhaṁ.
Sārathiṁ āmantayī rājā, “kiṁ eso dissati brahā; Nīlabbhavaṇṇasadiso, meghavaṇṇasirīnibho”.
“Nigrodho so mahārāja, pādapo chāyāsampanno; Nīlabbhavaṇṇasadiso, meghavaṇṇasirīnibho”.
Tena pāyāsi soraṭṭho, yena so dissate brahā; Nīlabbhavaṇṇasadiso, meghavaṇṇasirīnibho.
Hatthikkhandhato oruyha, rājā rukkhaṁ upāgami; Nisīdi rukkhamūlasmiṁ, sāmacco saparijjano; Pūraṁ pānīyasarakaṁ, pūve vitte ca addasa.
Puriso ca devavaṇṇī, sabbābharaṇabhūsito; Upasaṅkamitvā rājānaṁ, soraṭṭhaṁ etadabravi.
“Svāgataṁ te mahārāja, atho te adurāgataṁ; Pivatu devo pānīyaṁ, pūve khāda arindama”.
Pivitvā rājā pānīyaṁ, sāmacco saparijjano; Pūve khāditvā pitvā ca, soraṭṭho etadabravi.
“Devatā nusi gandhabbo, adu sakko purindado; Ajānantā taṁ pucchāma, kathaṁ jānemu taṁ mayan”ti.
“Nāmhi devo na gandhabbo, nāpi sakko purindado; Peto ahaṁ mahārāja, suraṭṭhā idha māgato”ti.
“Kiṁsīlo kiṁsamācāro, suraṭṭhasmiṁ pure tuvaṁ; Kena te brahmacariyena, ānubhāvo ayaṁ tavā”ti.
“Taṁ suṇohi mahārāja, arindama raṭṭhavaḍḍhana; Amaccā pārisajjā ca, brāhmaṇo ca purohito.
Suraṭṭhasmiṁ ahaṁ deva, puriso pāpacetaso; Micchādiṭṭhi ca dussīlo, kadariyo paribhāsako.
Dadantānaṁ karontānaṁ, vārayissaṁ bahujjanaṁ; Aññesaṁ dadamānānaṁ, antarāyakaro ahaṁ.
Vipāko natthi dānassa, saṁyamassa kuto phalaṁ; Natthi ācariyo nāma, adantaṁ ko damessati.
Samatulyāni bhūtāni, kuto jeṭṭhāpacāyiko; Natthi balaṁ vīriyaṁ vā, kuto uṭṭhānaporisaṁ.
Natthi dānaphalaṁ nāma, na visodheti verinaṁ; Laddheyyaṁ labhate macco, niyatipariṇāmajaṁ.
Natthi mātā pitā bhātā, loko natthi ito paraṁ; Natthi dinnaṁ natthi hutaṁ, sunihitaṁ na vijjati.
Yopi haneyya purisaṁ, parassa chindate siraṁ; Na koci kañci hanati, sattannaṁ vivaramantare.
Acchejjābhejjo hi jīvo, Aṭṭhaṁso guḷaparimaṇḍalo; Yojanānaṁ sataṁ pañca, Ko jīvaṁ chettumarahati.
Yathā suttaguḷe khitte, nibbeṭhentaṁ palāyati; Evamevaṁ ca so jīvo, nibbeṭhento palāyati.
Yathā gāmato nikkhamma, aññaṁ gāmaṁ pavīsati; Evamevaṁ ca so jīvo, aññaṁ bondiṁ pavīsati.
Yathā gehato nikkhamma, aññaṁ gehaṁ pavīsati; Evamevaṁ ca so jīvo, aññaṁ bondiṁ pavīsati.
Cullāsīti mahākappino, satasahassāni hi; Ye bālā ye ca paṇḍitā, saṁsāraṁ khepayitvāna; Dukkhassantaṁ karissare.
Mitāni sukhadukkhāni, doṇehi piṭakehi ca; Jino sabbaṁ pajānāti, sammūḷhā itarā pajā.
Evaṁdiṭṭhi pure āsiṁ, sammūḷho mohapāruto; Micchādiṭṭhi ca dussīlo, kadariyo paribhāsako.
Oraṁ me chahi māsehi, kālakiriyā bhavissati; Ekantakaṭukaṁ ghoraṁ, nirayaṁ papatissahaṁ.
Catukkaṇṇaṁ catudvāraṁ, vibhattaṁ bhāgaso mitaṁ; Ayopākārapariyantaṁ, ayasā paṭikujjitaṁ.
Tassa ayomayā bhūmi, jalitā tejasā yutā; Samantā yojanasataṁ, pharitvā tiṭṭhati sabbadā.
Vassāni satasahassāni, ghoso suyyati tāvade; Lakkho eso mahārāja, satabhāgavassakoṭiyo.
Koṭisatasahassāni, niraye paccare janā; Micchādiṭṭhī ca dussīlā, ye ca ariyūpavādino.
Tatthāhaṁ dīghamaddhānaṁ, dukkhaṁ vedissa vedanaṁ; Phalaṁ pāpassa kammassa, tasmā socāmahaṁ bhusaṁ.
Taṁ suṇohi mahārāja, arindama raṭṭhavaḍḍhana; Dhītā mayhaṁ mahārāja, uttarā bhaddamatthu te.
Karoti bhaddakaṁ kammaṁ, sīlesuposathe ratā; Saññatā saṁvibhāgī ca, vadaññū vītamaccharā.
Akhaṇḍakārī sikkhāya, suṇhā parakulesu ca; Upāsikā sakyamunino, sambuddhassa sirīmato.
Bhikkhu ca sīlasampanno, gāmaṁ piṇḍāya pāvisi; Okkhittacakkhu satimā, guttadvāro susaṁvuto.
Sapadānaṁ caramāno, agamā taṁ nivesanaṁ; ‘Tamaddasa mahārāja, uttarā bhaddamatthu te’.
Pūraṁ pānīyasarakaṁ, pūve vitte ca sā adā; ‘Pitā me kālakato bhante, tassetaṁ upakappatu’.
Samanantarānuddiṭṭhe, vipāko udapajjatha; Bhuñjāmi kāmakāmīhaṁ, rājā vessavaṇo yathā.
Taṁ suṇohi mahārāja, arindama raṭṭhavaḍḍhana; Sadevakassa lokassa, buddho aggo pavuccati; Taṁ buddhaṁ saraṇaṁ gaccha, saputtadāro arindama.
Aṭṭhaṅgikena maggena, phusanti amataṁ padaṁ; Taṁ dhammaṁ saraṇaṁ gaccha, saputtadāro arindama.
Cattāro ca paṭipannā, cattāro ca phale ṭhitā; Esa saṅgho ujubhūto, paññāsīlasamāhito; Taṁ saṅghaṁ saraṇaṁ gaccha, saputtadāro arindama.
Pāṇātipātā viramassu khippaṁ, Loke adinnaṁ parivajjayassu; Amajjapo mā ca musā abhāṇi, Sakena dārena ca hohi tuṭṭho”ti.
“Atthakāmosi me yakkha, hitakāmosi devate; Karomi tuyhaṁ vacanaṁ, tvaṁsi ācariyo mama.
Upemi saraṇaṁ buddhaṁ, dhammañcāpi anuttaraṁ; Saṅghañca naradevassa, gacchāmi saraṇaṁ ahaṁ.
Pāṇātipātā viramāmi khippaṁ, Loke adinnaṁ parivajjayāmi; Amajjapo no ca musā bhaṇāmi, Sakena dārena ca homi tuṭṭho.
Ophuṇāmi mahāvāte, nadiyā sīghagāmiyā; Vamāmi pāpikaṁ diṭṭhiṁ, buddhānaṁ sāsane rato”.
Idaṁ vatvāna soraṭṭho, viramitvā pāpadassanā; Namo bhagavato katvā, pāmokkho rathamāruhīti.
Nandakapetavatthu tatiyaṁ.