- Jātaka
- Cattālīsanipāta
- Tesakuṇavagga
1. Tesakuṇajātaka
Namo tassa Bhagavato Arahato Sammāsambuddhassa.
“Vessantaraṁ taṁ pucchāmi, sakuṇa bhaddamatthu te; Rajjaṁ kāretukāmena, kiṁ su kiccaṁ kataṁ varaṁ”.
“Cirassaṁ vata maṁ tāto, kaṁso bārāṇasiggaho; Pamatto appamattaṁ maṁ, pitā puttaṁ acodayi.
Paṭhameneva vitathaṁ, kodhaṁ hāsaṁ nivāraye; Tato kiccāni kāreyya, taṁ vataṁ āhu khattiya.
Yaṁ tvaṁ tāta tapokammaṁ, Pubbe katamasaṁsayaṁ; Ratto duṭṭho ca yaṁ kayirā, Na taṁ kayirā tato puna.
Khattiyassa pamattassa, raṭṭhasmiṁ raṭṭhavaḍḍhana; Sabbe bhogā vinassanti, rañño taṁ vuccate aghaṁ.
Sirī tāta alakkhī ca, pucchitā etadabravuṁ; Uṭṭhānavīriye pose, ramāhaṁ anusūyake.
Usūyake duhadaye, purise kammadussake; Kāḷakaṇṇī mahārāja, ramati cakkabhañjanī.
So tvaṁ sabbesu suhadayo, sabbesaṁ rakkhito bhava; Alakkhiṁ nuda mahārāja, lakkhyā bhava nivesanaṁ.
Sa lakkhīdhitisampanno, puriso hi mahaggato; Amittānaṁ kāsipati, mūlaṁ aggañca chindati.
Sakkopi hi bhūtapati, uṭṭhāne nappamajjati; Sa kalyāṇe dhitiṁ katvā, uṭṭhāne kurute mano.
Gandhabbā pitaro devā, sājīvā honti tādino; Uṭṭhāhato appamajjato, anutiṭṭhanti devatā.
So appamatto akkuddho, tāta kiccāni kāraya; Vāyamassu ca kiccesu, nālaso vindate sukhaṁ.
Tattheva te vattapadā, esāva anusāsanī; Alaṁ mitte sukhāpetuṁ, amittānaṁ dukhāya ca”.
“Sakkhisi tvaṁ kuṇḍalini, maññasi khattabandhuni; Rajjaṁ kāretukāmena, kiṁ su kiccaṁ kataṁ varaṁ”.
“Dveva tāta padakāni, yattha sabbaṁ patiṭṭhitaṁ; Aladdhassa ca yo lābho, laddhassa cānurakkhaṇā.
Amacce tāta jānāhi, dhīre atthassa kovide; Anakkhākitave tāta, asoṇḍe avināsake.
Yo ca taṁ tāta rakkheyya, dhanaṁ yañceva te siyā; Sūtova rathaṁ saṅgaṇhe, so te kiccāni kāraye.
Susaṅgahitantajano, sayaṁ vittaṁ avekkhiya; Nidhiñca iṇadānañca, na kare parapattiyā.
Sayaṁ āyaṁ vayaṁ jaññā, sayaṁ jaññā katākataṁ; Niggaṇhe niggahārahaṁ, paggaṇhe paggahārahaṁ.
Sayaṁ jānapadaṁ atthaṁ, anusāsa rathesabha; Mā te adhammikā yuttā, dhanaṁ raṭṭhañca nāsayuṁ.
Mā ca vegena kiccāni, karosi kārayesi vā; Vegasā hi kataṁ kammaṁ, mando pacchānutappati.
Mā te adhisare muñca, subāḷhamadhikopitaṁ; Kodhasā hi bahū phītā, kulā akulataṁ gatā.
Mā tāta issaromhīti, anatthāya patārayi; Itthīnaṁ purisānañca, mā te āsi dukhudrayo.
Apetalomahaṁsassa, rañño kāmānusārino; Sabbe bhogā vinassanti, rañño taṁ vuccate aghaṁ.
Tattheva te vattapadā, esāva anusāsanī; Dakkhassudāni puññakaro, asoṇḍo avināsako; Sīlavāssu mahārāja, dussīlo vinipātiko”.
“Apucchimha kosiyagottaṁ, kuṇḍaliniṁ tatheva ca; Tvaṁ dāni vadehi jambuka, balānaṁ balamuttamaṁ”.
“Balaṁ pañcavidhaṁ loke, purisasmiṁ mahaggate; Tattha bāhubalaṁ nāma, carimaṁ vuccate balaṁ.
Bhogabalañca dīghāvu, dutiyaṁ vuccate balaṁ; Amaccabalañca dīghāvu, tatiyaṁ vuccate balaṁ.
Abhijaccabalaṁ ceva, taṁ catutthaṁ asaṁsayaṁ; Yāni cetāni sabbāni, adhigaṇhāti paṇḍito.
Taṁ balānaṁ balaṁ seṭṭhaṁ, aggaṁ paññābalaṁ balaṁ; Paññābalenupatthaddho, atthaṁ vindati paṇḍito.
Api ce labhati mando, phītaṁ dharaṇimuttamaṁ; Akāmassa pasayhaṁ vā, añño taṁ paṭipajjati.
Abhijātopi ce hoti, rajjaṁ laddhāna khattiyo; Duppañño hi kāsipati, sabbenapi na jīvati.
Paññāva sutaṁ vinicchinī, Paññā kitti silokavaḍḍhanī; Paññāsahito naro idha, Api dukkhe sukhāni vindati.
Paññañca kho asussūsaṁ, na koci adhigacchati; Bahussutaṁ anāgamma, dhammaṭṭhaṁ avinibbhujaṁ.
Yo ca dhammavibhaṅgaññū, kāluṭṭhāyī matandito; Anuṭṭhahati kālena, kammaphalaṁ tassijjhati.
Anāyatanasīlassa, anāyatanasevino; Na nibbindiyakārissa, sammadattho vipaccati.
Ajjhattañca payuttassa, tathāyatanasevino; Anibbindiyakārissa, sammadattho vipaccati.
Yogappayogasaṅkhātaṁ, sambhatassānurakkhaṇaṁ; Tāni tvaṁ tāta sevassu, mā akammāya randhayi; Akammunā hi dummedho, naḷāgāraṁva sīdati”.
“Dhammaṁ cara mahārāja, mātāpitūsu khattiya; Idha dhammaṁ caritvāna, rāja saggaṁ gamissasi.
Dhammaṁ cara mahārāja, puttadāresu khattiya; Idha dhammaṁ caritvāna, rāja saggaṁ gamissasi.
Dhammaṁ cara mahārāja, mittāmaccesu khattiya; Idha dhammaṁ caritvāna, rāja saggaṁ gamissasi.
Dhammaṁ cara mahārāja, vāhanesu balesu ca; Idha dhammaṁ caritvāna, rāja saggaṁ gamissasi.
Dhammaṁ cara mahārāja, gāmesu nigamesu ca; …pe…
Dhammaṁ cara mahārāja, raṭṭhesu janapadesu ca; …pe…
Dhammaṁ cara mahārāja, samaṇabrāhmaṇesu ca; …pe…
Dhammaṁ cara mahārāja, migapakkhīsu khattiya; Idha dhammaṁ caritvāna, rāja saggaṁ gamissasi.
Dhammaṁ cara mahārāja, dhammo ciṇṇo sukhāvaho; Idha dhammaṁ caritvāna, rāja saggaṁ gamissasi.
Dhammaṁ cara mahārāja, Saindā devā sabrahmakā; Suciṇṇena divaṁ pattā, Mā dhammaṁ rāja pāmado.
Tattheva te vattapadā, Esāva anusāsanī; Sappaññasevī kalyāṇī, Samattaṁ sāma taṁ vidū”ti.
Tesakuṇajātakaṁ paṭhamaṁ.