• Therāpadāna
  • Subhūtivagga

2 Upavānattheraapadāna

“Padumuttaro nāma jino, sabbadhammāna pāragū; Jalitvā aggikkhandhova, sambuddho parinibbuto.

Mahājanā samāgamma, pūjayitvā tathāgataṁ; Citaṁ katvāna sukataṁ, sarīraṁ abhiropayuṁ.

Sarīrakiccaṁ katvāna, dhātuṁ tattha samānayuṁ; Sadevamānusā sabbe, buddhathūpaṁ akaṁsu te.

Paṭhamā kañcanamayā, dutiyāsi maṇīmayā; Tatiyā rūpiyamayā, catutthī phalikāmayā.

Tathā pañcamiyā bhūmi, lohitaṅgamayā ahu; Chaṭṭhā masāragallassa, sabbaratanamayūpari.

Jaṅghā maṇimayā āsi, vedikā ratanamayā; Sabbasoṇṇamayo thūpo, uddhaṁ yojanamuggato.

Devā tattha samāgantvā, ekato mantayuṁ tadā; Mayampi thūpaṁ kassāma, lokanāthassa tādino.

Dhātu āveṇikā natthi, sarīraṁ ekapiṇḍitaṁ; Imamhi buddhathūpamhi, kassāma kañcukaṁ mayaṁ.

Devā sattahi ratnehi, aññaṁ vaḍḍhesu yojanaṁ; Thūpo dviyojanubbedho, timiraṁ byapahanti so.

Nāgā tattha samāgantvā, ekato mantayuṁ tadā; Manussā ceva devā ca, buddhathūpaṁ akaṁsu te.

Mā no pamattā assumha, appamattā sadevakā; Mayampi thūpaṁ kassāma, lokanāthassa tādino.

Indanīlaṁ mahānīlaṁ, atho jotirasaṁ maṇiṁ; Ekato sannipātetvā, buddhathūpaṁ achādayuṁ.

Sabbaṁ maṇimayaṁ āsi, tāvatā buddhacetiyaṁ; Tiyojanasamubbiddhaṁ, ālokakaraṇaṁ tadā.

Garuḷā ca samāgantvā, ekato mantayuṁ tadā; Manussā devā nāgā ca, buddhathūpaṁ akaṁsu te.

‘Mā no pamattā assumha, appamattā sadevakā; Mayampi thūpaṁ kassāma, lokanāthassa tādino’.

Sabbaṁ maṇimayaṁ thūpaṁ, akaruṁ te ca kañcukaṁ; Yojanaṁ tepi vaḍḍhesuṁ, āyataṁ buddhacetiyaṁ.

Catuyojanamubbiddho, buddhathūpo virocati; Obhāseti disā sabbā, sataraṁsīva uggato.

Kumbhaṇḍā ca samāgantvā, ekato mantayuṁ tadā; Manussā ceva devā ca, nāgā ca garuḷā tathā; Paccekaṁ buddhaseṭṭhassa, akaṁsu thūpamuttamaṁ.

‘Mā no pamattā assumha, appamattā sadevakā; Mayampi thūpaṁ kassāma, lokanāthassa tādino; Ratanehi chādessāma, āyataṁ buddhacetiyaṁ’.

Yojanaṁ tepi vaḍḍhesuṁ, āyataṁ buddhacetiyaṁ; Pañcayojanamubbiddho, thūpo obhāsate tadā.

Yakkhā tattha samāgantvā, ekato mantayuṁ tadā; Manussā devā nāgā ca, garuḷā kumbhaaṇḍakā.

Paccekaṁ buddhaseṭṭhassa, akaṁsu thūpamuttamaṁ; ‘Mā no pamattā assumha, appamattā sadevakā.

Mayampi thūpaṁ kassāma, lokanāthassa tādino; Phalikāhi chādessāma, āyataṁ buddhacetiyaṁ’.

Yojanaṁ tepi vaḍḍhesuṁ, āyataṁ buddhacetiyaṁ; Cha yojanāni ubbiddho, thūpo obhāsate tadā.

Gandhabbā ca samāgantvā, ekato mantayuṁ tadā; ‘Manujā devatā nāgā, garuḷā kumbhayakkhakā.

Sabbekaṁsu buddhathūpaṁ, mayamettha akārakā; Mayampi thūpaṁ kassāma, lokanāthassa tādino’.

Vediyo satta katvāna, chattamāropayiṁsu te; Sabbasoṇṇamayaṁ thūpaṁ, gandhabbā kārayuṁ tadā.

Sattayojanamubbiddho, thūpo obhāsate tadā; Rattindivā na ñāyanti, āloko hoti sabbadā.

Abhibhonti na tassābhā, candasūrā satārakā; Samantā yojanasate, padīpopi na pajjali.

Tena kālena ye keci, thūpaṁ pūjenti mānusā; Na te thūpamāruhanti, ambare ukkhipanti te.

Devehi ṭhapito yakkho, abhisammatanāmako; Dhajaṁ vā pupphadāmaṁ vā, abhiropeti uttari.

Na te passanti taṁ yakkhaṁ, dāmaṁ passanti gacchato; Evaṁ passitvā gacchantā, sabbe gacchanti suggatiṁ.

Viruddhā ye pāvacane, pasannā ye ca sāsane; Pāṭiheraṁ daṭṭhukāmā, thūpaṁ pūjenti mānusā.

Nagare haṁsavatiyā, ahosiṁ bhatako tadā; Āmoditaṁ janaṁ disvā, evaṁ cintesahaṁ tadā.

‘Uḷāro bhagavā heso, yassa dhātudharedisaṁ; Imā ca janatā tuṭṭhā, kāraṁ kubbaṁ na tappare.

Ahampi kāraṁ kassāmi, lokanāthassa tādino; Tassa dhammesu dāyādo, bhavissāmi anāgate’.

Sudhotaṁ rajakenāhaṁ, uttareyyapaṭaṁ mama; Veḷagge ālaggetvāna, dhajaṁ ukkhipimambare.

Abhisammatako gayha, ambarehāsi me dhajaṁ; Vāteritaṁ dhajaṁ disvā, bhiyyo hāsaṁ janesahaṁ.

Tattha cittaṁ pasādetvā, samaṇaṁ upasaṅkamiṁ; Taṁ bhikkhuṁ abhivādetvā, vipākaṁ pucchahaṁ dhaje.

So me kathesi ānanda, pītisañjananaṁ mama; ‘Tassa dhajassa vipākaṁ, anubhossasi sabbadā.

Hatthī assā rathā pattī, senā ca caturaṅginī; Parivāressanti taṁ niccaṁ, dhajadānassidaṁ phalaṁ.

Saṭṭhitūriyasahassāni, bheriyo samalaṅkatā; Parivāressanti taṁ niccaṁ, dhajadānassidaṁ phalaṁ.

Chaḷāsītisahassāni, nāriyo samalaṅkatā; Vicittavatthābharaṇā, āmuttamaṇikuṇḍalā.

Aḷārapamhā hasulā, susaññā tanumajjhimā; Parivāressanti taṁ niccaṁ, dhajadānassidaṁ phalaṁ.

Tiṁsakappasahassāni, devaloke ramissasi; Asītikkhattuṁ devindo, devarajjaṁ karissasi.

Sahassakkhattuṁ rājā ca, cakkavattī bhavissasi; Padesarajjaṁ vipulaṁ, gaṇanāto asaṅkhiyaṁ.

Kappasatasahassamhi, okkākakulasambhavo; Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati.

Devalokā cavitvāna, sukkamūlena codito; Puññakammena saṁyutto, brahmabandhu bhavissasi.

Asītikoṭiṁ chaḍḍetvā, dāse kammakare bahū; Gotamassa bhagavato, sāsane pabbajissasi.

Ārādhayitvā sambuddhaṁ, gotamaṁ sakyapuṅgavaṁ; Upavānoti nāmena, hessasi satthu sāvako’.

Satasahasse kataṁ kammaṁ, phalaṁ dassesi me idha; Sumutto saravegova, kilese jhāpayī mama.

Cakkavattissa santassa, catudīpissarassa me; Tiyojanāni samantā, ussīsanti dhajā sadā.

Satasahassito kappe, yaṁ kammamakariṁ tadā; Duggatiṁ nābhijānāmi, dhajadānassidaṁ phalaṁ.

Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime; Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṁ buddhassa sāsanaṁ”.

Itthaṁ sudaṁ āyasmā upavāno thero imā gāthāyo abhāsitthāti.

Upavānattherassāpadānaṁ dutiyaṁ.