• Jātaka
  • Vīsatinipāta
  • Mātaṅgavagga

14. Ayogharajātaka

“Yamekarattiṁ paṭhamaṁ, gabbhe vasati māṇavo; Abbhuṭṭhitova so yāti, sagacchaṁ na nivattati.

Na yujjhamānā na balenavassitā, Narā na jīranti na cāpi miyyare; Sabbaṁ hidaṁ jātijarāyupaddutaṁ, Taṁ me matī hoti carāmi dhammaṁ.

Caturaṅginiṁ senaṁ subhiṁsarūpaṁ, Jayanti raṭṭhādhipatī pasayha; Na maccuno jayitumussahanti, Taṁ me matī hoti carāmi dhammaṁ.

Hatthīhi assehi rathehi pattibhi, Parivāritā muccare ekacceyyā; Na maccuno muccitumussahanti, Taṁ me matī hoti carāmi dhammaṁ.

Hatthīhi assehi rathehi pattibhi, Sūrā pabhañjanti padhaṁsayanti; Na maccuno bhañjitumussahanti, Taṁ me matī hoti carāmi dhammaṁ.

Mattā gajā bhinnagaḷā pabhinnā, Nagarāni maddanti janaṁ hananti; Na maccuno madditumussahanti, Taṁ me matī hoti carāmi dhammaṁ.

Issāsino katahatthāpi vīrā, Dūrepātī akkhaṇavedhinopi; Na maccuno vijjhitumussahanti, Taṁ me matī hoti carāmi dhammaṁ.

Sarāni khīyanti saselakānanā, Sabbaṁ hidaṁ khīyati dīghamantaraṁ; Sabbaṁ hidaṁ bhañjare kālapariyāyaṁ, Taṁ me matī hoti carāmi dhammaṁ.

Sabbesa mevaṁ hi narāna nārinaṁ, Calācalaṁ pāṇabhunodha jīvitaṁ; Paṭova dhuttassa dumova kūlajo, Taṁ me matī hoti carāmi dhammaṁ.

Dumapphalāneva patanti māṇavā, Daharā ca vuddhā ca sarīrabhedā; Nāriyo narā majjhimaporisā ca, Taṁ me matī hoti carāmi dhammaṁ.

Nāyaṁ vayo tārakarājasannibho, Yadabbhatītaṁ gatameva dāni taṁ; Jiṇṇassa hī natthi ratī kuto sukhaṁ, Taṁ me matī hoti carāmi dhammaṁ.

Yakkhā pisācā athavāpi petā, Kupitā te assasanti manusse; Na maccuno assasitussahanti, Taṁ me matī hoti carāmi dhammaṁ.

Yakkhe pisāce athavāpi pete, Kupitepi te nijjhapanaṁ karonti; Na maccuno nijjhapanaṁ karonti, Taṁ me matī hoti carāmi dhammaṁ.

Aparādhake dūsake heṭhake ca, Rājāno daṇḍenti viditvāna dosaṁ; Na maccuno daṇḍayitussahanti, Taṁ me matī hoti carāmi dhammaṁ.

Aparādhakā dūsakā heṭhakā ca, Labhanti te rājino nijjhapetuṁ; Na maccuno nijjhapanaṁ karonti, Taṁ me matī hoti carāmi dhammaṁ.

Na khattiyoti na ca brāhmaṇoti, Na aḍḍhakā balavā tejavāpi; Na maccurājassa apekkhamatthi, Taṁ me matī hoti carāmi dhammaṁ.

Sīhā ca byagghā ca athopi dīpiyo, Pasayha khādanti vipphandamānaṁ; Na maccuno khāditumussahanti, Taṁ me matī hoti carāmi dhammaṁ.

Māyākārā raṅgamajjhe karontā, Mohenti cakkhūni janassa tāvade; Na maccuno mohayitussahanti, Taṁ me matī hoti carāmi dhammaṁ.

Āsīvisā kupitā uggatejā, Ḍaṁsanti mārentipi te manusse; Na maccuno ḍaṁsitumussahanti, Taṁ me matī hoti carāmi dhammaṁ.

Āsīvisā kupitā yaṁ ḍaṁsanti, Tikicchakā tesa visaṁ hananti; Na maccuno daṭṭhavisaṁ hananti, Taṁ me matī hoti carāmi dhammaṁ.

Dhammantarī vettaraṇī ca bhojo, Visāni hantvāna bhujaṅgamānaṁ; Suyyanti te kālakatā tatheva, Taṁ me matī hoti carāmi dhammaṁ.

Vijjādharā ghoramadhīyamānā, Adassanaṁ osadhehi vajanti; Na maccurājassa vajantadassanaṁ, Taṁ me matī hoti carāmi dhammaṁ.

Dhammo have rakkhati dhammacāriṁ, Dhammo suciṇṇo sukhamāvahāti; Esānisaṁso dhamme suciṇṇe, Na duggatiṁ gacchati dhammacārī.

Na hi dhammo adhammo ca, Ubho samavipākino; Adhammo nirayaṁ neti, Dhammo pāpeti suggatin”ti.

Ayogharajātakaṁ cuddasamaṁ.

Vīsatinipātaṁ niṭṭhitaṁ.

Tassuddānaṁ

Mātaṅga sambhūta sivi sirimanto, Rohaṇa haṁsa sattigumbo bhallātiya; Somanassa campeyya brahma pañca- Paṇḍita cirassaṁvata ayogharāti.