• Jātaka
  • Vīsatinipāta
  • Mātaṅgavagga

13. Hatthipālajātaka

“Cirassaṁ vata passāma, brāhmaṇaṁ devavaṇṇinaṁ; Mahājaṭaṁ khāridharaṁ, paṅkadantaṁ rajassiraṁ.

Cirassaṁ vata passāma, isiṁ dhammaguṇe rataṁ; Kāsāyavatthavasanaṁ, vākacīraṁ paṭicchadaṁ.

Āsanaṁ udakaṁ pajjaṁ, paṭigaṇhātu no bhavaṁ; Agghe bhavantaṁ pucchāma, agghaṁ kurutu no bhavaṁ”.

“Adhicca vede pariyesa vittaṁ, Putte gahe tāta patiṭṭhapetvā; Gandhe rase paccanubhuyya sabbaṁ, Araññaṁ sādhu muni so pasattho”.

“Vedā na saccā na ca vittalābho, Na puttalābhena jaraṁ vihanti; Gandhe rase muccanamāhu santo, Sakammunā hoti phalūpapatti”.

“Addhā hi saccaṁ vacanaṁ tavetaṁ, Sakammunā hoti phalūpapatti; Jiṇṇā ca mātāpitaro tavīme, Passeyyuṁ taṁ vassasataṁ arogaṁ”.

“Yassassa sakkhī maraṇena rāja, Jarāya mettī naravīraseṭṭha; Yo cāpi jaññā na marissaṁ kadāci, Passeyyuṁ taṁ vassasataṁ arogaṁ.

Yathāpi nāvaṁ puriso dakamhi, Ereti ce naṁ upaneti tīraṁ; Evampi byādhī satataṁ jarā ca, Upaneti maccaṁ vasamantakassa”.

“Paṅko ca kāmā palipo ca kāmā, Manoharā duttarā maccudheyyā; Etasmiṁ paṅke palipe byasannā, Hīnattarūpā na taranti pāraṁ.

Ayaṁ pure luddamakāsi kammaṁ, Svāyaṁ gahīto na hi mokkhito me; Orundhiyā naṁ parirakkhissāmi, Māyaṁ puna luddamakāsi kammaṁ”.

“Gavaṁva naṭṭhaṁ puriso yathā vane, Anvesatī rāja apassamāno; Evaṁ naṭṭho esukārī mamattho, Sohaṁ kathaṁ na gaveseyyaṁ rāja.

Hiyyoti hiyyati poso, Pareti parihāyati; Anāgataṁ netamatthīti ñatvā, Uppannachandaṁ ko panudeyya dhīro”.

“Passāmi vohaṁ daharaṁ kumāriṁ, Mattūpamaṁ ketakapupphanettaṁ; Abhuttabhoge paṭhame vayasmiṁ, Ādāya maccu vajate kumāriṁ.

Yuvā sujāto sumukho sudassano, Sāmo kusumbhaparikiṇṇamassu; Hitvāna kāme paṭikacca gehaṁ, Anujāna maṁ pabbajissāmi deva”.

“Sākhāhi rukkho labhate samaññaṁ, Pahīnasākhaṁ pana khāṇumāhu; Pahīnaputtassa mamajja bhoti, Vāseṭṭhi bhikkhācariyāya kālo”.

“Aghasmi koñcāva yathā himaccaye, Katāni jālāni padāliya haṁsā; Gacchanti puttā ca patī ca mayhaṁ, Sāhaṁ kathaṁ nānuvaje pajānaṁ”.

“Ete bhutvā vamitvā ca, pakkamanti vihaṅgamā; Ye ca bhutvāna vamiṁsu, te me hatthattamāgatā.

Avamī brāhmaṇo kāme, so tvaṁ paccāvamissasi; Vantādo puriso rāja, na so hoti pasaṁsiyo”.

“Paṅke ca posaṁ palipe byasannaṁ, Balī yathā dubbalamuddhareyya; Evampi maṁ tvaṁ udatāri bhoti, Pañcāli gāthāhi subhāsitāhi”.

Idaṁ vatvā mahārājā, esukārī disampati; Raṭṭhaṁ hitvāna pabbaji, nāgo chetvāva bandhanaṁ.

“Rājā ca pabbajjamarocayittha, Raṭṭhaṁ pahāya naravīraseṭṭho; Tuvampi no hohi yatheva rājā, Amhehi guttā anusāsa rajjaṁ”.

“Rājā ca pabbajjamarocayittha, Raṭṭhaṁ pahāya naravīraseṭṭho; Ahampi ekā carissāmi loke, Hitvāna kāmāni manoramāni.

Rājā ca pabbajjamarocayittha, Raṭṭhaṁ pahāya naravīraseṭṭho; Ahampi ekā carissāmi loke, Hitvāna kāmāni yathodhikāni.

Accenti kālā tarayanti rattiyo, Vayoguṇā anupubbaṁ jahanti; Ahampi ekā carissāmi loke, Hitvāna kāmāni manoramāni.

Accenti kālā tarayanti rattiyo, Vayoguṇā anupubbaṁ jahanti; Ahampi ekā carissāmi loke, Hitvāna kāmāni yathodhikāni.

Accenti kālā tarayanti rattiyo, Vayoguṇā anupubbaṁ jahanti; Ahampi ekā carissāmi loke, Sītibhūtā sabbamaticca saṅgan”ti.

Hatthipālajātakaṁ terasamaṁ.