• Jātaka
  • Vīsatinipāta
  • Mātaṅgavagga

9. Somanassajātaka

“Ko taṁ hiṁsati heṭheti, Kiṁ dummano socasi appatīto; Kassajja mātāpitaro rudantu, Kvajja setu nihato pathabyā”.

“Tuṭṭhosmi deva tava dassanena, Cirassaṁ passāmi taṁ bhūmipāla; Ahiṁsako reṇumanuppavissa, Puttena te heṭhayitosmi deva”.

“Āyantu dovārikā khaggabandhā, Kāsāviyā yantu antepurantaṁ; Hantvāna taṁ somanassaṁ kumāraṁ, Chetvāna sīsaṁ varamāharantu”.

“Pesitā rājino dūtā, kumāraṁ etadabravuṁ; Issarena vitiṇṇosi, vadhaṁ pattosi khattiya”.

“Sa rājaputto paridevayanto, Dasaṅguliṁ añjaliṁ paggahetvā; Ahampi icchāmi janinda daṭṭhuṁ, Jīvaṁ maṁ netvā paṭidassayetha”.

Tassa taṁ vacanaṁ sutvā, rañño puttaṁ adassayuṁ; Putto ca pitaraṁ disvā, dūratovajjhabhāsatha.

“Āgacchuṁ dovārikā khaggabandhā, Kāsāviyā hantu mamaṁ janinda; Akkhāhi me pucchito etamatthaṁ, Aparādho ko nidha mamajja atthi”.

“Sāyañca pāto udakaṁ sajāti, Aggiṁ sadā pāricaratappamatto; Taṁ tādisaṁ saṁyataṁ brahmacāriṁ, Kasmā tuvaṁ brūsi gahappatīti”.

“Tālā ca mūlā ca phalā ca deva, Pariggahā vividhā santimassa; Te rakkhati gopayatappamatto, Tasmā ahaṁ brūmi gahappatīti”.

“Saccaṁ kho etaṁ vadasi kumāra, Pariggahā vividhā santimassa; Te rakkhati gopayatappamatto, Sa brāhmaṇo gahapati tena hoti”.

“Suṇantu mayhaṁ parisā samāgatā, Sanegamā jānapadā ca sabbe; Bālāyaṁ bālassa vaco nisamma, Ahetunā ghātayate maṁ janindo.

Daḷhasmi mūle visaṭe virūḷhe, Dunnikkayo veḷu pasākhajāto; Vandāmi pādāni tava janinda, Anujāna maṁ pabbajissāmi deva”.

“Bhuñjassu bhoge vipule kumāra, Sabbañca te issariyaṁ dadāmi; Ajjeva tvaṁ kurūnaṁ hohi rājā, Mā pabbajī pabbajjā hi dukkhā”.

“Kinnūdha deva tavamatthi bhogā, Pubbevahaṁ devaloke ramissaṁ; Rūpehi saddehi atho rasehi, Gandhehi phassehi manoramehi.

Bhuttā ca me bhogā tidivasmiṁ deva, Parivārito accharānaṁ gaṇena; Tuvañca bālaṁ paraneyyaṁ viditvā, Na tādise rājakule vaseyyaṁ”.

“Sacāhaṁ bālo paraneyyo asmi, Ekāparādhaṁ khama putta mayhaṁ; Punapi ce edisakaṁ bhaveyya, Yathāmatiṁ somanassa karohi”.

“Anisamma kataṁ kammaṁ, anavatthāya cintitaṁ; Bhesajjasseva vebhaṅgo, vipāko hoti pāpako.

Nisamma ca kataṁ kammaṁ, sammāvatthāya cintitaṁ; Bhesajjasseva sampatti, vipāko hoti bhadrako.

Alaso gihī kāmabhogī na sādhu, Asaññato pabbajito na sādhu; Rājā na sādhu anisammakārī, Yo paṇḍito kodhano taṁ na sādhu.

Nisamma khattiyo kayirā, nānisamma disampati; Nisammakārino rāja, yaso kitti ca vaḍḍhati.

Nisamma daṇḍaṁ paṇayeyya issaro, Vegā kataṁ tappati bhūmipāla; Sammāpaṇīdhī ca narassa atthā, Anānutappā te bhavanti pacchā.

Anānutappāni hi ye karonti, Vibhajja kammāyatanāni loke; Viññuppasatthāni sukhudrayāni, Bhavanti buddhānumatāni tāni.

Āgacchuṁ dovārikā khaggabandhā, Kāsāviyā hantu mamaṁ janinda; Mātuñca aṅkasmimahaṁ nisinno, Ākaḍḍhito sahasā tehi deva.

Kaṭukañhi sambādhaṁ sukicchaṁ patto, Madhurampi yaṁ jīvitaṁ laddha rāja; Kicchenahaṁ ajja vadhā pamutto, Pabbajjamevābhimanohamasmi”.

“Putto tavāyaṁ taruṇo sudhamme, Anukampako somanasso kumāro; Taṁ yācamāno na labhāmi svajja, Arahasi naṁ yācitave tuvampi”.

“Ramassu bhikkhācariyāya putta, Nisamma dhammesu paribbajassu; Sabbesu bhūtesu nidhāya daṇḍaṁ, Anindito brahmamupehi ṭhānaṁ”.

“Acchera rūpaṁ vata yādisañca, Dukkhitaṁ maṁ dukkhāpayase sudhamme; Yācassu puttaṁ iti vuccamānā, Bhiyyova ussāhayase kumāraṁ”.

“Ye vippamuttā anavajjabhogino, Parinibbutā lokamimaṁ caranti; Tamariyamaggaṁ paṭipajjamānaṁ, Na ussahe vārayituṁ kumāraṁ”.

“Addhā have sevitabbā sapaññā, Bahussutā ye bahuṭhānacintino; Yesāyaṁ sutvāna subhāsitāni, Appossukkā vītasokā sudhammā”ti.

Somanassajātakaṁ navamaṁ.